Pensioenkloof
Vrouwen werken vaker deeltijds: 40 procent van de vrouwen tegenover 12 procent van de mannen. Zij nemen immers het merendeel van het onbetaalde werk thuis op zich. Bovendien zijn zo oververtegenwoordigd in laagbetaalde en onzekere sectoren. Daardoor is er nu al een grote pensioenkloof.
De pensioenachterstand van vrouwen dreigt nog groter te worden. De strengere pensioenregels straffen vooral deeltijds werken af. De benodigde gewerkte dagen om aan een volledig loopbaanjaar te komen worden opgetrokken van 104 naar 156 gewerkte of gelijkgestelde dagen. Dat komt overeen met ongeveer een halftijdse baan. De regels zullen bovendien met terugwerkende kracht toegepast worden, ook op afgelopen loopbaanjaren.
Discriminatie
Verschillende vrouwenorganisaties uitten al veel kritiek op de hervorming. Ook de Raad van State oordeelde eerder dat de pensioenhervorming discriminerend is.
Minister van Pensioenen Jambon (N-VA) probeerde de kritiek te pareren: ‘We hebben net rekening gehouden met de specifieke situatie van vrouwen. Met een halftijds jaar heb je al een gewerkt jaar. Zorgverlof en ouderschapsverlof tellen mee. Vrouwen zullen zich aanpassen aan het nieuwe systeem en meer gaan werken. De genderkloof zal dus net verkleinen.’
Sarah De Coster, expert gender en diversiteit bij vrouwenorganisatie Femma, was verbouwereerd toen ze de uitspraken hoorde. ‘De pluimen die Jambon op zijn hoed steekt kwamen er ook net onder druk van vrouwenorganisaties en vakbonden. In het oorspronkelijke ontwerp van de regering was daar geen sprake van.’
Geen keuze
Dat vrouwen zich moeten aanpassen, meer gaan werken en zo de pensioenkloof wel zal verkleinen, getuigt van weinig realiteitsbesef volgens De Coster.
‘Deeltijds werken is zelden een keuze. De zorg voor iemand wordt niet plots minder omdat de pensioenregels verstrengen. Bovendien worden de regels retroactief toegepast maar je kan een loopbaan niet opnieuw doen.’
‘We hebben dat onbetaald werk ook nodig om de samenleving overeind te houden. We kunnen niet verwachten dat er meer betaald gewerkt wordt als er niet voldoende plaatsen zijn in de kinderopvang en gehandicaptenzorg. Dat is realiteit die totaal ontbreekt in de wensen van de minister.’
Dubbel gestraft
De Coster: ‘Door de strengere regels worden mensen die deeltijds werken dubbel gestraft. Veel vrouwen werken in onderbetaalde sectoren waar voltijdse contracten geen optie zijn. De doorgedreven flexibilsering zorgt voor nog meer onzekerheid. Door deeltijds werk bouwen ze al een lager pensioen op en nu worden ze nog eens extra afgestraft omdat bepaalde jaren niet meer zullen meetellen.’
