Elk jaar stijgt het aantal mensen met een flexi-job. Ook het aantal zelfstandigen in bijberoep kent de laatste jaren een duidelijke stijging. Wellicht zitten de stijgende kosten en de blokkering van loonsopslag door de loonnormwet daar voor iets tussen.
Maar wat als je baas je verbiedt om buiten de werkuren elders aan de slag te gaan?
‘De Europese richtlijn daarover is duidelijk’, zegt juridisch expert Piet Van den Bergh. ‘Een werkgever mag in principe niemand verbieden om buiten de diensturen elders te werken of je daardoor anders behandelen op het vaste werk.’ Daarop bestaat wel een belangrijke uitzondering: zogenaamde onverenigbaarheden. Alleen objectieve redenen zoals de gezondheid en veiligheid, de bescherming van bedrijfsinformatie of het vermijden van belangenconflicten zijn mogelijke redenen.
Belangenconflict
In principe is iedereen vrij een bijbaan te nemen, tenzij je voor een overheidsdienst werkt waar regels daarover zijn uitgewerkt. Ambtenaren moeten vaak, volgens de regels van hun statuut, vooraf toestemming vragen. Maar dat kan niet zomaar algemeen verplicht worden door andere werkgevers.
Dat betekent niet dat alles zomaar kan. Je mag niet concurreren met je werkgever en geen bedrijfsgeheimen meenemen naar je tweede baan. Voor overheidsperso-neel kunnen extra beperkingen gelden om de integriteit van de dienst en de neutraliteit te beschermen of om belangenconflicten te vermijden.
‘Maar het gemak waarmee overheidspersoneel wordt verboden om een bijbaan te nemen, is dikwijls meer dan een stap te ver’, vult Van den Bergh nog aan.‘Een verbod mag alleen als een werkgever concrete en goede redenen heeft om een beperking op te leggen. Preventief alles verbieden kan gewoon niet.’
