De laatste jaren steeg het aantal klachten over racisme en discriminatie gevoelig. Uit de jaarverslagen van Unia blijkt dat het grootste deel van die meldingen zich in de arbeidscontext situeren. Zij concluderen daaruit ook dat er overduidelijk een etnische verdeling van loopbanen, status en lonen is. Daarin worden zij bijgetreden door Stefaan Peirsman, stafmedewerker discriminatie en migratie van het ACV. ‘Het bijzonder hoge werkloosheidscijfer van in België geboren, gediplomeerde of zelfs overgeschoolde jongeren van allochtone afkomst is inderdaad symptomatisch voor een structureel racisme dat hen bijna systematisch uitsluit van de arbeidsmarkt. Wie hier al generaties lang leeft en werkt, wordt nog te vaak als tweederangsburger beschouwd. Omwille van huidskleur, afkomst of godsdienst, wordt hen hun recht op kwaliteitsvolle arbeid, onderwijs of wonen ontzegd.’
Voor jongeren met een migratieachtergrond blijft aansluiting vinden op de arbeidsmarkt een helse opgave. ‘We zien dat jongeren die vroegtijdig de school verlaten, waarvan een groot deel jongeren met een migratieachtergrond, niet worden begeleid door de VDAB naar werk of opleiding. Dit gaat over duizenden jongeren! De federale regering heeft als doelstelling om 80 procent van de bevolking aan de slag te krijgen. Wil men meer mensen op de arbeidsmarkt krijgen dan is de strijd tegen discriminatie en racisme belangrijk.’
Kafkaiaanse toestanden
Ook de beslissing van de Vlaamse regering om eenzijdig om uit Unia te stappen ligt Peirsman dwars. ‘In plaats van Unia verder te versterken, kiest Vlaanderen voor een eigen mensenrechteninstituut dat niet eens in rechte kan optreden.’ Concreet betekent dat wie een klacht heeft voor de Vlaamse bevoegdheden naar het nog op te richten Vlaamse mensenrechten instituut (VMRI) moet en voor een federale bevoegdheid bij Unia moet zijn. ‘Dit leidt tot kafkaiaanse toestanden, ook op de arbeidsmarkt. Iemand die als interim is tewerkgesteld bij een onderneming moet naar het VMRI een vaste werknemer naar Unia. Al is dat ook niet helemaal duidelijk. Het wordt voor de burger en werknemer een kluwen om een melding racisme neer te leggen’, zucht Peirsman.
Het ACV voerde daarom in het hele land acties om de structurele discriminatie op de arbeidsmarkt aan te klagen. ‘In Vlaanderen hebben wij in het kader van de nationale campagne Durf te reageren bewustmakingsacties in bedrijven gevoerd door posters, flyers en stickers onder de werknemers te verspreiden. In diverse provincies waren er ook bedrijven waar de directie zich ertoe verbond een handvest voor een bedrijf zonder racisme en discriminatie te ondertekenen en acties uit te voeren ter bestrijding van discriminatie op het werk.’
