In december kreeg Ryanair-stewardess Ianna* het heuglijke nieuws van haar zwangerschap. Omdat zwangere stewardessen vanwege gezondheidsrisico’s niet mogen vliegen, lichtte ze meteen haar werkgever in. Ze zou aan de grond blijven en terugvallen op een uitkering van haar mutualiteit, maar daar liep het mis.
‘Toen ik in maart de eerste uitkering voor januari en februari kreeg, merkte ik dat het bedrag veel te laag was’, vertelt ze. ‘Het had zo’n 70 procent van mijn salaris moeten zijn, maar kwam neer op ongeveer 500 euro per maand.’
Blijkbaar had de personeelsdienst van Ryanair — die uitsluitend vanuit de hoofdzetel in Ierland werkzaam is en geen Belgische afdeling heeft — bij Ianna’s loonformulieren voor de mutualiteit geen rekening gehouden met de tijdelijke werkloosheidsuitkering vanwege corona die ze ontving tijdens de lockdownmaanden. Alleen van de werkgeversbijdrage en niet van de volledige vergoeding hadden ze het ziekenfonds op de hoogte gebracht, die enkel op basis van dat ‘halve loon’ Ianna’s uitkering kon berekenen.
Een vergeeflijke stommiteit, of het symptoom van een veel groter probleem? ‘In 99 procent van de gevallen loopt het fout’, zegt Ianna. Het personeel heeft het over lonen die nauwelijks correct worden uitbetaald, en administratieve documenten die telkens in het honderd lopen. ‘Elk formulier, elke loonfiche moet je zelf dubbelchecken. Niemand in Ierland is vertrouwd met het Belgische systeem en ze schenken er eenvoudigweg niet voldoende aandacht aan. Je moet ze echt blijven pushen om hun fouten recht te zetten.’
Vlieguren
Voor Ianna en haar collega’s is de emmer vol. Vanaf vrijdag legt het Belgische cabinepersoneel het werk neer, dit weekend worden alle vluchten bediend door Belgisch personeel geannuleerd. ‘Ryanair weigert te investeren in een Belgisch personeelsbeleid’, zegt Hans Elsen, luchthavensecretaris van ACV Puls. ‘Drie jaar geleden heeft Ryanair erkend dat ze onder het Belgische arbeidsrecht vallen, maar ze willen die omschakeling niet maken.’
Elsen geeft als voorbeeld dat Ryanair alleen vlieguren als arbeidsuren telt voor werknemers die wel voltijds in dienst zijn. Voor wie tien uur in de lucht is, noteert Ryanair dus tien werkuren, waardoor de Belgische overheid denkt dat de werknemer slechts een deeltijdse betrekking heeft. ‘De actiebereidheid bij het personeel is enorm’, zegt Elsen. ‘Er is nood aan respect, een correcte verloning en een personeelsdienst die naam waardig.’
Eind vorige maand liep de vorige cao voor het cabinepersoneel af. Daardoor heerst nu onduidelijkheid over verloningen en arbeidsvoorwaarden, maar de onderhandelingen schieten niet op. ‘Staken is de enige manier waarop Ryanair het begrijpt’, meent Ianna. ‘Dialoog werkt niet.’
Elsen heeft begrip voor passagiers die gefrustreerd zijn omdat hun vlucht wegvalt, zegt hij. ‘Maar wij hebben vorige week al een stakingsaanvraag ingediend. Ryanair heeft tot gisteren gewacht om hun passagiers in te lichten.’
*Ianna is een schuilnaam, haar echte naam is bekend op de redactie
UPDATE
Na de acties van het cabinepersoneel van Ryanair voor een degelijk personeelsbeleid ontvingen heel wat werknemers maar de helft van hun normaal loon. ‘Dat illustreert net het hele probleem bij Ryanair’, zegt Hans Elsen, verantwoordelijke secretaris bij ACV Puls. ‘Loonbrieven zitten vaak vol met fouten. We hebben nogmaals overleg gevraagd met de directie. Als dat er niet snel komt, sluiten we verdere acties niet uit.’
