Na stevige onderhandelingen behaalden de werkgevers en vakbonden vandaag in de Nationale Arbeidsraad een akkoord rond de verplichting van het mobiliteitsbudget. In het advies dat ze vandaag aan de regering-De Wever overhandigen staat dat vanaf 1 januari 2027 elke werknemer in bedrijven met minstens vijftien werknemers, die recht heeft op een bedrijfswagen een mobiliteitsbudget moet aangeboden krijgen.
Het mobiliteitsbudget houdt in dat werknemers hun bedrijfswagen kunnen ruilen voor een budget dat ze zelf kunnen spenderen aan duurzamere alternatieven, zoals openbaar vervoer, leasefietsen, milieuvriendelijke wagens en in bepaalde gevallen zelfs hun hypotheek of huishuur.
Geen loonoptimalisatie
Bart Vannetelbosch, nationaal secretaris van het ACV, reageert alvast positief op het akkoord. ‘Het is een goede zaak dat werknemers de keuze krijgen om te kiezen voor milieuvriendelijkere alternatieven voor hun bedrijfswagen. Door het akkoord worden de keuzemogelijkheden verder uitgebreid, waardoor het een voor velen een aantrekkelijker alternatief voor de wagen kan bieden. Het blijft iedereen uiteraard vrij om zelf te kiezen om in te gaan op het aanbod voor het mobiliteitsbudget.’
‘Het voornaamste doel is om een groen alternatief te bieden voor de bedrijfswagen en om de hoge druk op het wegennet te verlichten’, benadruk de Vannetelbosch. ‘Het is dus niet de bedoeling dat het mobiliteitsbudget wordt uitgebreid met het oog op loonoptimalisatie.’
Stap vooruit
Vannetelbosch betreurt wel dat er een uitzondering geldt voor bedrijven met minder dan vijftien werknemers. ‘We wilden het toepassen op alle bedrijven, maar vonden daarin geen consensus met de werkgeversorganisaties. Desondanks is het een grote stap vooruit, omdat alsnog sprake was voor een verplichting in bedrijven met meer dan 50 werknemers. Zo krijgen meer mensen de kans om in het systeem in te stappen.’
‘Uiteraard moet het mobiliteitsbudget dat een werkgever aanbiedt voldoende tegemoet komen aan de behoeften van de werknemers die er recht hebben’, maakt Vannetelbosch zich sterk. ‘In de Nationale Arbeidsraad werken we nog een aanbeveling uit om het overleg hierover op ondernemingsvlak te kaderen.’
Beperkingen
Het mobiliteitsbudget kan normaliter alleen gebruikt worden voor nulemissiewagens – in de praktijk zijn dat voorlopig enkel elektrische wagens – maar door problemen met de beschikbaarheid van elektrische deelwagens stellen de sociale partners voor om een uitzondering voorzien om tot eind 2029 ook andere deel- of huurwagens en andere taxi’s toe te laten. Vanaf 2030 zou dan wel een strikte beperking tot nulemissiewagens gelden.
Er wordt eveneens gevraagd om een verscherping van de regels te voorzien om het mobiliteitsbudget te gebruiken voor huisvesting. Zowel om loonoptimalisatie tegen te gaan, als ongewenste effecten op de woningmarkt te vermijden, geldt dat nieuw toegekende mobiliteitsbudgetten vanaf 1 januari 2027 nog maar voor maximaal de helft besteed kunnen worden aan huisvestingskosten. De andere helft moet besteed worden aan duurzame vervoermiddelen of wordt uitbetaald met de inhouding van 38 procent rsz-bijdrage. Voor mobiliteitsbudgetten die vandaag al lopen, wijzigt er niets.
Het is nog afwachten of de federale regering het advies van de sociale partners volgt en de beslissingen uit het akkoord overneemt.
