Gisteren nog legde staatssecretaris voor Asiel en Migratie Nicole De Moor (cd&v) een winterplan op tafel om het aantal opvangplaatsen de komende maanden uit te breiden. ‘Bijkomende maatregelen dringen zich op, zo niet dreigt de opvang van kwetsbare asielzoekers op de helling komen te staan’, verklaarde de staatssecretaris. Maar dat plan komt volgens Vluchtelingenwerk Vlaanderen veel te laat. Gisteren nog meldden zich 43 minderjarige asielzoekers aan, terwijl er maar 22 opvangplaatsen beschikbaar waren. ‘Daardoor moesten 21 minderjarigen de nacht op straat doorbrengen, met de boodschap om morgen terug te komen. Dat is onaanvaardbaar’, klinkt het bij Thomas Willekens van Vluchtelingenwerk Vlaanderen.
‘Er is nog aangeklopt bij verschillende middenveldorganisaties om de jongeren op te vangen, maar dat is jammer genoeg niet gelukt. Het middenveld kan bovendien niet oplossingen blijven aanreiken om het schrijnende tekort aan opvangplaatsen op te lossen. Er moet structureel iets veranderen.’ Ook voor de komende nachten verwacht Thomas Willekens dat opnieuw jongeren op straat zullen belanden. ‘Deze ochtend stonden alweer een twintigtal nieuwe jongeren te wachten voor een plaats, bovenop de 21 die de voorbije nacht al op straat moesten overleven, terwijl er vandaag maar zeven beschikbare plaatsen zijn.’
Volgens Willekens heerst er bij Fedasil twijfel over de leeftijd van een aantal jongeren, omdat zij tussen de 16 en 18 jaar zouden zijn. Daarom werden zij uitgenodigd om vandaag een leeftijdstest af te leggen. ‘Maar het kan niet zijn dat je minderjarigen bij nachtelijke temperaturen van drie graden op straat zet, zelfs niet wanneer er twijfel is over hun leeftijd. Zij horen op dat moment altijd het voordeel van de twijfel te krijgen.’
Tekorten op alle vlakken
Ook Brecht Beelen van Beweging.net reageert verbolgen op het nieuws. ‘De opvangcrisis sleept nu al meer dan een jaar aan. Wij erkennen dat er wel naar oplossingen wordt gezocht om de opvangcapaciteit uit te breiden, maar de huidige voorstellen zijn niet afdoende om tot een leefbare oplossing te komen. Onlangs moesten ook mensen met medische problemen op straat overnachten, en dat nu ook nog jongeren in dezelfde situatie terechtkomen is een nieuw dieptepunt in de hele opvangcrisis.’
Een van de oorzaken voor het plaatstekort is de moeizame uitstroom van erkende vluchtelingen uit de asielcentra naar de woonmarkt. ‘Door de wooncrisis op de huurmarkt vinden zij vaak maar heel moeilijk de weg naar een woonst. Het is belangrijk dat er creatief wordt gezocht naar nieuwe oplossingen. Zo denken we bijvoorbeeld aan het herbestemmen van leegstaande gebouwen. Ook de Vlaamse regering moet daarin haar verantwoordelijkheid nemen’, stelt Brecht Beelen.
Volgens Thomas Willekens zijn er wel snelle oplossingen mogelijk, maar op de lange termijn zijn ook die niet duurzaam. ‘Op korte termijn kun je het opvangtekort wel met hotelopvang verlichten, maar dat is geen langdurige oplossing voor het jarenlange getalm van de sector. Het wordt hoog tijd dat er actie wordt ondernomen’, besluit hij.
