mobiliteit brussel

In Brussel, dé legendarische autostad bij uitstek in ons land, merken we de laatste tijd de steeds sterkere opkomst van autoluwe of zelfs -vrije wijken. Dat kadert in het ‘Good Move’, het gewestelijk mobiliteitsplan van de Brusselse regering, waarbij de hoofddoelstelling het verminderen van de autodruk in de wijken is. Nieuwe circulatieplannen zijn daarbij het belangrijkste instrument. Begin dit jaar beet de gemeente Schaarbeek de spits af, Anderlecht en Jette volgden en ook Stad Brussel keurde recent een plan voor de Vijfhoek goed.

Minder verkeersdoden en een algemene betere leefbaarheid van woonwijken, dat is de grootste motivatie achter de circulatieplannen. Maar zijn die nieuwe verkeerssituaties allemaal even doordacht en logisch?

Brussel zou Brussel niet zijn als het allemaal heel eenvoudig was: Good Move (waar ook de algemene zone 30, sinds een jaar geldig in het hele gewest, tenzij anders aangegeven, onder valt, nvdr) is een gewestelijk plan, in de circulatieplannen zelf heeft de gemeente het laatste woord. En onder meer daar wringt natuurlijk het schoentje: de grillige gemeentegrenzen en de grote autonomie van de 19 gemeenten in het Brussels Gewest zorgen wel vaker voor absurde situaties, maar bij de opmaak van circulatieplannen wordt dit soms wel heel zichtbaar (wijken houden zich immers niet steeds netjes aan de gemeentegrenzen) en is het een waar huzarenstukje om tot een enigszins harmonieus plan te komen. De vraag of een algemeen gewestelijk circulatieplan -weliswaar in afstemming met de gemeenten- dan niet efficiënter is, kan hier toch gesteld worden.

De recent verschenen resultaten van CurieuzenAir, een grootschalig burgeronderzoek naar de luchtkwaliteit in Brussel, in De Standaard (DS, 19 & 20/3) sluiten naadloos aan op het mobiliteitsbeleid. Hoewel de lucht schoner is dan verwacht, zijn de verschillen tussen de verschillende gemeenten én wijken frappant. Het mag niet verbazen dat de luchtkwaliteit in het residentiële (rijkere), door groen omgeven zuidwesten, veel beter is dan in de zeer dichtbevolkte gemeenten en wijken. De link tussen inkomen en luchtkwaliteit wordt pijnlijk duidelijk: de Brusselse wijken met de slechtste luchtkwaliteit zijn ook de wijken waar het aantal werklozen het hoogst is, waar de jongerenwerkloosheid piekt en waar het meeste kinderen wonen in een gezin zonder inkomen van werk, waar de demografische druk met de jaren toeneemt en waar er amper groene buitenruimte is.

Onderzoek wijst een duidelijk verband uit tussen een hoge waarde van stikstofdioxide (slechte luchtkwaliteit) en luchtweginfecties, astma, leerprestaties, hart- en vaatziektes en bepaalde kankers. En daarmee legt dit onderzoek veel meer bloot dan enkel de luchtkwaliteit op zichzelf, en mag het gerust een algemene wake up-call (en leidraad?) voor het Brusselse beleid genoemd worden.

Tekst Véronique Peters

Visie Nieuwsbrief inschrijven

Blijf op de hoogte via onze nieuwsbrief!

Aanbevolen

Helft werknemers gebruikt volledig mobiliteitsbudget voor...

Bijna een op de twee werknemers met een mobiliteitsbudget gebruikt dat volledig voor de afbetaling van hun woonst of hun huur. Dat blijkt uit een...
   09 juli 2026

ACV boekt resultaat voor de pendelaars

De tijdelijke sluiting van de premetrotunnel die het Waasland met Antwerpen verbindt, heeft een grote impact op duizenden pendelaars. Het...
 Oost-Vlaanderen  18 juni 2026

Binnenkort gedaan met ticket kopen op de trein

Vanaf 1 juli kun je als reiziger geen vervoerbewijs meer op de trein kopen. De NMBS hoopt daarmee fraude actiever te bestrijden en het aantal...
   26 mei 2026

‘Windpark in de Noordzee onze grootste troef, maar De...

In de strijd om werelddominantie tussen de Verenigde Staten en China is energie het oorlogswapen. Europa dreigt van de ene in de andere...
   05 mei 2026